Cumhuriyet Halk Partisi Niğde Milletvekili ve TBMM Tarım, Orman ve Köyişleri Komisyonu Üyesi Ömer Fethi Gürer, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan tarafından açıklanan “Kırsalda Bereket, Küçükbaşa Destek” projesini değerlendirdi. Gürer, hayvancılıkta yaşanan yapısal sorunlar çözülmeden et fiyatlarındaki artışın önüne geçilemeyeceğini söyledi.
Cumhurbaşkanı Erdoğan, projenin ilk etabında 150 bin küçükbaş hayvanın üreticilere verileceğini, her üreticiye 95 dişi ve 5 erkek hayvan temin edileceğini açıklamış; aylık 15 bin lira, yıllık 180 bin lira bakım ve besleme desteği sağlanacağını, finansmanın ise Ziraat Bankası aracılığıyla faizsiz krediyle karşılanacağını duyurmuştu. Kredilerde 2 yıla kadar geri ödemesiz dönem ve 7 yıla kadar vade imkânı sunulacağı, hayvanların bir yıllık sigorta bedelinin de devlet tarafından ödeneceği belirtilmişti.
“500 Bin Hedeften 150 Bin Koyuna Geriledik”
Gürer, 2018 yılında kamuoyuna “300 Koyun Projesi” olarak yansıyan Üretici Şartlarında Sözleşmeli Küçükbaş Hayvancılık Projesi’ni hatırlatarak, o dönemde 500 bin anaç koyun dağıtımının ve ithalatın bitirilmesinin hedeflendiğini söyledi. Yeni projede ise 2026–2028 döneminde toplam 150 bin koyun dağıtımının öngörüldüğünü belirten Gürer, “Hedeflerde yaklaşık yüzde 90’a varan bir daralma söz konusu” dedi.
“1 Milyon 37 Bin İşletmeye Karşılık 1.500 Destek”
Türkiye’de 1 milyon 37 bin küçükbaş işletmesi bulunduğunu kaydeden Gürer, yeni projeden yalnızca 1.500 işletmenin yararlanabileceğini belirterek, “Her 691 işletmeden sadece biri destek kapsamında. Son üç yılda 112 bin işletme kapanmışken bu destek sektördeki kan kaybını durdurmaz” ifadelerini kullandı.
“Başvuruların Yüzde 90’ı Elendi”
2018’de projeye 121 bin 28 kişinin başvurduğunu ancak sadece 11 bin 169 kişinin ön değerlendirmeyi geçtiğini hatırlatan Gürer, kredi notu uygulamasının gerçek üreticileri sistem dışına ittiğini söyledi. 500 bin baş hedeflenirken 2018 yılı itibarıyla yalnızca 1.243 baş hayvan dağıtılabildiğini belirtti.
“Küçükbaş Varlığı ve Üretim Geriledi”
Gürer, küçükbaş hayvan sayısının ve üretimin düştüğünü ifade ederek, 2022’de 56,2 milyon olan küçükbaş varlığının 2023’te 52,3 milyona gerilediğini söyledi. Koyun ve keçi eti üretiminde de düşüş yaşandığını belirten Gürer, kurban kesim sayılarındaki azalmanın da üretim ve alım gücündeki gerilemeyi gösterdiğini dile getirdi.
“İthalat Bitmedi”
2021–2025 döneminde küçükbaş ithalatı için 28,7 milyon dolar harcandığını ve 174 bin 637 baş hayvan getirildiğini belirten Gürer, “İthalatın bitmesi gereken yılda dahi dış alım sürdü” dedi.
“Hibe Değil, Borçlandırma Modeli”
Projede hayvanların hibe edilmediğine dikkat çeken Gürer, üreticinin krediyle borçlandırıldığını söyledi. Hayvan başına aylık 150 TL bakım desteğinin yetersiz olduğunu savunan Gürer, “Bu destek birkaç günlük yem maliyetini ancak karşılıyor” dedi.
TÜİK Verileri ve Şap Uyarısı Gürer, Türkiye İstatistik Kurumu verilerinin de sorgulanması gerektiğini belirterek, büyükbaş hayvan sayısına ilişkin farklı kurumların farklı rakamlar açıkladığını ifade etti. 2025 yılında şap hastalığı nedeniyle hayvan pazarlarının kapatıldığını hatırlatan Gürer, hastalığın üretime ve hayvan kayıplarına yol açtığını söyledi.
“Üretim Düşüyor, Girdi Maliyetleri Artıyor”
Tarımda üretim gerilerken girdi maliyetlerinin arttığını belirten Gürer, bakliyat ve hububat üretiminde ciddi düşüşler yaşandığını ifade etti. Nüfus artışına rağmen üretimin azalmasının raf fiyatlarına da yansıdığını kaydeden Gürer, gübre ve yem sübvansiyonu, mazotta vergi indirimi ve çiftçi borçlarının faizsiz ertelenmesi çağrısında bulundu.
Gürer, “Ahır giderleri düşürülmeden, yem sübvanse edilmeden ve ithalata dayalı anlayıştan vazgeçilmeden hayvancılıkta kalıcı başarı sağlanamaz” dedi.
📩 İletişim: [[email protected]]
