Nevşehir ve çevresinde halk arasında baharın müjdeleyicisi olarak bilinen cemre, her yıl şubat ayının son günlerinde düşmeye başlıyor. İnanca göre cemre; önce havaya, ardından suya, son olarak da toprağa düşüyor ve böylece havaların ısınma süreci başlıyor.
Bu yıl cemrenin:
26 Şubat’ta suya,
5 Mart’ta toprağa düşeceğine inanılıyor.
İlk cemrenin ise Ramazan ayının ilk gününde havaya düşeceği ifade ediliyor.
Cemre Nedir?
“Cemre” kelime anlamı olarak ateş, kor, köz demektir. Halk takvimine göre her yıl şubat ayı sonunda başlayan bu doğa olayı, kışın sertliğinin kırılmaya başladığını simgeler.
Halk Takvimine Göre Cemre Tarihleri
Anadolu halk takviminde cemre, kışın sertliğinin kırılıp baharın yaklaşmaya başladığını simgeleyen üç aşamalı bir ısınma sürecidir. Her yıl yaklaşık birer hafta arayla düştüğüne inanılır.
1️ Birinci Cemre – Havaya
19–20 Şubat
İlk cemre havaya düşer.
Bu, hava sıcaklıklarında hissedilir bir yumuşama başlayacağı anlamına gelir. Soğuklar tamamen bitmez ancak keskin ayazın etkisi azalır.
2️ İkinci Cemre – Suya
26–27 Şubat
İkinci cemre suya düşer.
Akarsuların, göllerin ve yer altı sularının ısınmaya başladığı kabul edilir. Kar erimeleri hızlanır.
3️ Üçüncü Cemre – Toprağa
5–6 Mart
Son cemre toprağa düşer.
Toprağın ısındığı ve ekim-dikim hazırlıkları için uygun dönemin başladığı düşünülür.
Kültürel ve Tarımsal Önemi
Cemrelerin düşmesi:
Nevruz’un (21 Mart) yaklaştığını gösterir.
Hayvancılıkla uğraşanlar için meraya çıkış zamanının yaklaştığını,
Çiftçiler için toprağın işlenebilir hâle geldiğini ifade eder.
Neden Birer Hafta Arayla?
Halk inanışına göre doğadaki ısınma kademeli olur:
Önce hava ısınır → sonra su → en son toprak.
Bu sıralama, doğadaki gözlemlere dayanan geleneksel bir meteorolojik takvim niteliğindedir.
Cemre düşmesi:
Baharın yaklaştığının habercisidir.
Nevruz’un yaklaştığına işaret eder.
Hayvancılıkla uğraşanlar için, soğuk nedeniyle dışarı çıkarılamayan hayvanların yeniden otlaklara kavuşma zamanının geldiğini,
Tarımla uğraşanlar için ise toprağın işlenmeye hazır hale geldiğini ifade eder.
Özellikle Kapadokya gibi karasal iklimin etkili olduğu bölgelerde cemre, sadece mevsimsel bir inanış değil; aynı zamanda tarım ve hayvancılık açısından önemli bir takvim göstergesidir
Fotoğraf Gazeteci Naci İşler Arşiv
📩 İletişim: [naciisler@gmail.com]